Thành lập thị xã Ba Đồn: Tạo đà phát triển cho một vùng đất

(QBĐT) - Trong những năm qua, tốc độ đô thị hóa trên địa bàn Quảng Trạch ngày càng nhanh; thị trấn Ba Đồn và 6 xã lân cận (Quảng Long, Quảng Phong, Quảng Thọ, Quảng Phúc, Quảng Thuận) đã có những bước phát triển mạnh mẽ trên tất cả các mặt. Thực tiễn công tác quản lý nhà nước trên địa bàn đòi hỏi sự ra đời của một bộ máy chính quyền đô thị quy mô thị xã ở khu vực Ba Đồn, nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển của địa phương.

Nhìn một cách tổng thể, trên tuyến QL 1A kéo dài hơn 150 km từ thành phố Đồng Hới đến thành phố Hà Tĩnh chưa có một đô thị nào đáp ứng được yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của vùng như ở Ba Đồn. Tuy nhiên, để có một đô thị xứng tầm về quy mô cần thiết phải mở rộng Ba Đồn thêm khu vực 16 xã, thị trấn phía nam của huyện Quảng Trạch, với nhiều tiềm năng và điều kiện thuận lợi phát triển thành một thị xã xứng tầm, quy mô hiện đại. Xuất phát từ vị trí, vai trò và nhu cầu thực tiễn của đô thị Ba Đồn (đô thị loại 4), ngày 17-7-2013, Văn phòng Chính phủ đã có công văn thông báo ý kiến của Thủ tướng Chính phủ về chủ trương thành lập thị xã Ba Đồn. Tiếp đó, ngày 17-9-2013, tại kỳ họp chuyên đề HDND tỉnh Khoá XVI đã ra Nghị quyết điều chỉnh địa giới hành chính huyện Quảng Trạch để thành lập thị xã Ba Đồn.

Như vậy, một ngày gần đây thị xã Ba Đồn sẽ chính thức được thành lập. Khu đô thị Ba Đồn mở rộng có điều kiện thuận lợi về vị trí địa lý, sẽ là trung tâm kinh tế, thương mại phát triển mạnh, là cửa ngõ phía bắc của tỉnh Quảng Bình, kết nối với các đô thị vùng Bắc Trung bộ và duyên hải Miền Trung, nằm trong vùng kinh tế Nam Hà Tĩnh - Bắc Quảng Bình. Trong những năm gần đây, kinh tế - xã hội Ba Đồn và các khu vực lân cận đã có những bước phát triển khá, tốc độ đô thị hoá nhanh, các ngành nghề, thương mại, dịch vụ phát triển đa dạng thể hiện rõ chức năng trung tâm giao lưu, phát triển kinh tế - xã hội của vùng phía bắc tỉnh Quảng Bình.

Khu đô thị Ba Đồn mở rộng có các tuyến giao thông huyết mạch đi qua, có QL1A, đường sắt và là nơi tiếp giáp trực tiếp với biển Đông, vì vậy khu vực này trở thành địa bàn trọng yếu về quốc phòng an ninh cũng như mối giao thương về kinh tế trong vùng.

Thành lập thị xã vùng này sẽ tạo cơ hội thu hút đầu tư, phát triển kinh tế đô thị. Mặt khác, quá trình phát triển cũng đặt ra yêu cầu mới đối với công tác quản lý hành chính, lãnh thổ đối với bộ máy chính quyền của khu đô thị Ba Đồn. Mô hình chính quyền nông thôn hiện nay không còn đủ năng lực để tổ chức, chỉ đạo và thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn trong quá trình đô thị hóa nhanh, với hàng loạt bất cập mới nảy sinh như: tình trạng gia tăng dân số cơ học; chuyển dịch cơ cấu kinh tế; quản lý kiến trúc cảnh quan và môi trường đô thị; phòng chống các tệ nạn xã hội; giải quyết các thủ tục hành chính...

Thị trấn Ba Đồn mở rộng ra khu vực phía nam huyện Quảng Trạch bao gồm 15 xã: Quảng Long, Quảng Phong, Quảng Thọ, Quảng Thuận, Quảng Phúc, Quảng Sơn, Quảng Tiên, Quảng Trung, Quảng Tân, Quảng Thuỷ, Quảng Minh, Quảng Lộc, Quảng Hải, Quảng Hoà, Quảng Văn đã hội tụ đủ các yếu tố để hình thành thị xã.

Thị xã thành lập mới có tên gọi là "Ba Đồn", bởi vì nó gắn với bề dày lịch sử giàu truyền thống yêu nước, cách mạng, với nhiều sự kiện lịch sử và thành tích đáng tự hào trong quá trình đấu tranh giải phóng, bảo vệ và xây dựng Tổ quốc.

Thành lập thị xã Ba Đồn trên cơ sở điều chỉnh 16.318 ha diện tích tự nhiên và 115.196 nhân khẩu của huyện Quảng Trạch. Thị xã Ba Đồn sau khi thành lập dự kiến tổ chức thành 16 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 6 phường (Ba Đồn, Quảng Long, Quảng Phong, Quảng Thọ, Quảng Thuận, Quảng Phúc) và 10 xã (Quảng Sơn, Quảng Tiên, Quảng Trung, Quảng Tân, Quảng Thuỷ, Quảng Minh, Quảng Lộc, Quảng Hải, Quảng Hoà, Quảng Văn).

Phương án này được xem là tối ưu, có quy mô về diện tích tự nhiên và dân số phù hợp, đáp ứng được yêu cầu phát triển và mở rộng không gian đô thị sau này; giải quyết được nhu cầu sử dụng đất cho thị xã bảo đảm quy hoạch không gian đô thị thoáng, rộng, đẹp và hiện đại.

Khi thị xã Ba Đồn được thành lập, nó sẽ trở thành một trung tâm hành chính, chính trị, kinh tế, văn hóa - xã hội, thương mại, du lịch, dịch vụ lớn nhất khu vực phía bắc của tỉnh. Dự kiến tốc độ phát triển kinh tế bình quân của thị xã Ba Đồn giai đoạn 2013-2020 đạt 15-17%; cơ cấu công nghiệp đạt: 25-40%, nông-lâm-ngư: 20-25%, dịch vụ-thương mại: 30-45%; thu nhập bình quân đầu người: 20-25 triệu đồng/năm, tỷ lệ phi nông nghiệp tăng 3-5%/năm, đến năm 2020 đạt 75%.

Định hướng phát triển kinh tế chủ yếu là lĩnh vực công nghiệp chế biến, vật liệu xây dựng, chế biến nông lâm thuỷ sản, thực phẩm, cơ khí. Về thương mại dịch vụ, mở rộng các chợ nông thôn tạo sự gắn kết giữa đô thị và nông thôn, chú trọng phát triển thương mại dịch vụ khu vực trung tâm và dọc tuyến QL 1, đường 12A, các khu vực đông dân cư, khu công nghiệp để tăng nhanh doanh số. Về nông lâm nghiệp, thuỷ sản, vùng Ba Đồn có diện tích đồng bằng khá lớn, đất đai màu mỡ là cơ sở để đầu tư phát triển nông nghiệp sạch, nông nghiệp hàng hoá, hình thành vùng rau an toàn, hoa cây cảnh, thực phẩm, tiến tới hình thành thị trường rau sạch, an toàn.

Các xã vùng nam có vai trò là đô thị vệ tinh để bổ trợ cùng đô thị trung tâm, tạo đà cho thị xã Ba Đồn phát triển toàn diện. Thị xã Ba Đồn hình thành sẽ tạo động lực cho phát triển đô thị, đáp ứng các yêu cầu để phát triển thị xã thuộc tỉnh; tạo điều kiện hấp dẫn các dự án đầu tư cho phát triển xây dựng đô thị; tạo cơ sở pháp lý để quản lý xây dựng theo quy hoạch và công tác chuẩn bị đầu tư ngay trong giai đoạn đầu. Khi thị xã được thành lập sẽ đáp ứng được nhu cầu cấp bách cho xây dựng, cũng như tạo điều kiện nâng cao được điều kiện sống cho nhân dân, đồng thời giải quyết hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với phát triển các lĩnh vực xã hội, quốc phòng an ninh, môi trường sinh thái, bảo đảm thị xã Ba Đồn là đô thị kiểu mẫu trong tương lai.